Ben Mitchell
Faatonu o Fautuaga & Faiga Faavae, Faavae mo Tacoma Tamaiti aoga
I le Foundation for Tacoma Tamaiti aʻoga matou te talitonu e mafai ona maua se lalolagi sili atu, ae o lona iloaina e manaʻomia ai galuega faigata ma faigata. O le mea lea e fa'ailoa mai ai la matou aga'i atu i galuega fa'avae lea matou te fa'aalia ai ma le paleni o le fa'ata'ita'iga, ma taumafai pea e tulei i luma le tele o mataupu eseese matou te mafaia, aua matou te le iloa lelei po'o le a le fa'amalama o faiga fa'avae e ono tatalaina.
O lo'o i ai se talitonuga fa'avae o le fa'atinoga i lea faiga e fa'avae i le fa'asaienisi fa'apolokiki tuai ae o lo'o talafeagai pea, ma o la matou faiga fa'avae fou e fetaui i totonu o lenei. O le pito i lalo o la matou faiga faʻavae o se fuafuaga faʻatatau mo la matou faʻasalalauga i le taimi o le 2025 setete tulafono fono. O la matou fa'amuamua sili o se talosaga e teu fa'afaigaluega i le a'oa'oina o tamaiti a'oga o le a fesoasoani i tamaiti a'oga e fa'atautaia fesoasoani tau tupe a le kolisi ma faiga e lesitala ai. O lenei manatu e faalagolago i luga o se mataupu mautu, ma o le fesili a o tatou vaavaai atu i luma i le 2025 pe o le a tatala se faamalama o faiga faavae mo lenei tulafono ma tupe teufaafaigaluega e manaomia ai.
O sina vaega fa'apolokiki
O se tusi sili ona lelei e iai se ulutala e matuā le fiafia ma le le manuia ua faaigoaina o le “ Agendas, Alternatives, and Public Policies ,” na tusia e John W. Kingdon. O le tusi e taulaʻi i faʻalapotopotoga faʻatulafonoina aloaia, e pei o le Konekeresi poʻo le fono a le setete, ma taumafai e tali le fesili pe aisea e maua ai e nisi o mataupu faʻavae faʻavae le gauai atu i ai, ae o isi e mou atu ma e le aoga lava.
O le talitonuga o loʻo faʻataʻatia i totonu o le tusi e tatau ona tatou malamalama i nei tulaga faʻaletulafono o se faʻalavelave faʻatulagaina. E tolu vaega tuto'atasi o le fa'agasologa o lo'o fa'aauau pea i le taimi e tasi, ae e le'o feso'ota'i ma e iai o latou lava ola:
faafitauli
Aiaiga
faiga faʻaleatunuʻu
O le manatu ia iloa ma faauigaina faafitauli lautele e tusa ai ma faiga e ese mai i auala e atiae ai faiga faavae po o faiga faaupufai. O talosaga fa'avae e fa'atupuina e tusa ai ma a latou lava fa'aosofiaga ma ta'iala filifilia, tusa lava pe o ni fofo i fa'afitauli pe tali atu i tulaga fa'apolokiki. Ona fa'asolosolo ai lea o mea fa'apolokiki i a latou lava fa'atulagaga e tusa ai ma a latou lava tulafono, tusa lava pe feso'ota'i pe leai ma fa'afitauli po'o faiga fa'avae. O le faapuupuu mo lenei mishmash atoa o le “The Garbage Can Model” – e le o se tala malie, o se faaupuga moni faapolokiki – aua e leai se solo po o se mafuaaga e uiga i mea o loo i totonu o lau lapisi, ua na o se faaputuga o mea o loo tuitui solo.
O le ki i le malamalama pe aisea e le tupu ai se mea i totonu o se faʻalapotopotoga faʻaletulafono o le faʻafefe o galuega ma e le o faʻatasi. O se faʻafitauli e leai se fofo o le a le faʻalogo lelei. O se manatu fa'avae e le taliina so'o se fa'afitauli iloga, o le a le amana'ia fo'i. Ma afai e iai sou finagalo fa'apolokiki e foia ai se fa'afitauli, ae leai se faiga fa'avae e mafai ona maua, e leai se mea e tupu.
Ae i nisi taimi faigata e mafai ona faʻatasi ai vaitafe e tolu, ma o suiga sili o faiga faʻavae e tupu mai nei faʻamalama pe a tuʻufaʻatasia faʻafitauli, faiga faʻavae, ma faiga faʻapolokiki. O se fa'ata'ita'iga fa'apitoa o lenei fa'amalosi i lo tatou setete o faiga fa'avae mo suiga o le tau. Na oʻo ina vaʻaia lautele o se faʻafitauli tele i tagata lautele, ala o faasalalauga, pisinisi, ma faipule. O ituaiga uma o ta'iala o faiga fa'avae sa fa'atupuina e tagata fa'atino eseese. Ma o faiga faʻapolokiki i Uosigitone sa matua fiafia lava, faʻataʻitaʻiina e le Kovana Inslee ua alu ese ma na avea ma ana faʻamuamua. Ma ua tatou va'aia i nai tausaga ua tuana'i e le'i alu lava se fono fa'aletulafono e aunoa ma le pasiaina o faiga fa'avae o suiga o le tau.
Aisea e fai ai faiga faavae?
I le avea ai ma se fautua ma fa'atupu faiga fa'avae matou te le na'o le fa'atalitali mo se tasi o nei fa'amalama o faiga fa'avae e o'o mai. Matou te galulue malosi i faiga faʻavae i faʻafitauli, faʻafitauli i malosiaga faʻapolokiki, ma malosiaga faʻapolokiki i faiga faʻavae e ala i le fefaʻasoaaʻi o tagata ma manatu, ma faʻafefeteina ma faʻaleleia talosaga. E mafai e lenei mea ona fatuina tulaga e tatalaina ai se faʻamalama o faiga faʻavae.
O lea ua aumaia ai i tatou i la tatou faʻavae fou o faiga faʻavae: Ala i Avanoa . O le faʻavae o se faʻaaliga taua o la tatou auala i galuega faʻavae. O loʻo faʻatulaga ai se seti o manatu totoa mo aʻoaʻoga lautele o le a fesoasoani i tamaiti aʻoga uma, ae faʻatumauina ai foʻi le tutusa i le totonugalemu e ala i le taulaʻi atu i faiga faʻavae o le a le tutusa le aoga mo tamaiti aʻoga mai aiga e maualalo tupe maua poʻo aiga faigaluega, ma tamaiti aʻoga lanu eseese.
O le fa'amoemoe muamua o le fa'avae o le fesoasoani lea i le tatalaina o se faamalama mo suiga o faiga fa'avae. Matou te faia lenei mea e ala i le faʻamalamalamaina o faʻamaumauga, suʻesuʻega, ma mea na tutupu e faʻaalia ai le natura o faʻafitauli faʻapitoa i tagata fai tulafono. Ona matou faʻafesoʻotaʻi lea o na faʻafitauli i a matou manatu faʻavae fagafao o loʻo faʻaalia i luga o le tulaga. E ala i le fa'afeso'ota'i o fa'afitauli i faiga fa'avae, e fa'atupuina ai e le matou fa'asalalauga le fa'alauiloa, tu'uina atu fa'auiga fa'atosina, ma fesoasoani ia i matou e atia'e so'o e ala i le fa'ailoaina o mea matou te fa'atatau i ai.
O loʻo faʻatulagaina la matou faʻasalalauga i lalo o vaega e lima:
K-12 Punaoa tutusa
K-12 Aafiaga Tamaiti Aoga
K-12 Tulaga ma Fa'amoemoega
Auala Postsecondary
Totogi Fa'ailoga Maualuga
I lalo o nei mataupu o lo'o fa'amaninoina ai ni fuafuaga fa'avae se iva e fai ma fa'avae mo a tatou galuega fa'aupuga i nai tausaga o lumana'i.
O le manatu autū o loʻo faʻaalia e ala i la matou faʻavae, ma le mea o loʻo matou taumafai e faʻaofi i mafaufau o tagata i totonu ma faʻataʻamilo i le malo i Olympia, o le faʻalavelave tele faʻatulagaina i le ausiaina o la matou Sini Faʻale-Atunuʻu 2030 o le fevaevaeaʻiga faifai pea i le va o le aʻoga maualuga, aʻoaʻoga maualuluga, ma a matou faiga faʻafaigaluega. O lenei fevaevaeaʻiga e aliali mai i talanoaga faʻavae o loʻo iai nei ua vaeluaina i ni auala e le aoga. O manatu e suia ai tulaga faʻatonuina ma faʻamoemoega o le K-12 ua faʻavasegaina eseese mai manatu e suia ai le auala matou te faʻatupeina ai la matou faiga K-12. O polokalame e pei o taumafataga a le aʻoga ua faʻavasegaina o ni mea e lagolagoina ai le soifua manuia o tamaiti aʻoga ma ua mafaufauina e ese mai le ausia o aʻoaʻoga a tamaiti aʻoga. O mataupu tau aʻoaʻoga maualuluga ua manatu i ai o la latou lava faiga, e matua ese lava mai le K-12.
Matou te talitonu o se auala e sili atu ona aoga o le aumaia lea o nei manatu i lalo o se ulutala e tasi o "Ala Aʻoga", ona faʻapipiʻi lea o faiga faʻavae eseese e iai se faʻamoemoega autasi faigofie: ia tuʻu tagata talavou uma i luga o se ala i se galuega totogi lelei. .
O la matou fa'amuamua mo le 2025
I nai masina ua tuana'i, sa matou galulue ai ma a matou paaga mai le Kolisi Tu'ufa'atasi ma le fa-tausaga o le iunivesite a le malo e fausia se fuafuaga fa'aletulafono e fa'apipi'i tagata tomai fa'apitoa mo tamaiti a'oga i kolisi ma iunivesite e lua tausaga ma le fa tausaga i Uosigitone. O le faʻamoemoega o tagata faʻapitoa faʻapitoa o le faʻapipiʻiina lea o galuega a kolisi maualuga ma faufautua matata ma fesoasoani i tamaiti aoga maualuga ma o latou aiga e faʻatautaia auala e maua ai fesoasoani tau tupe ma lesitala i kolisi.
O le manatu i tua atu o lenei taumafaiga fa'aletulafono, o le mana'omia lea e le to'atele o tamaiti a'oga o le tele o fesoasoani fa'atino. E ui ina malamalama lautele i lenei mea, ae e le tutusa le avanoa e maua ai fautuaga atoatoa i kolisi ma galuega i lo tatou setete atoa. Matou te talitonu o se auala talafeagai e fa'ateleina ai le avanoa i lenei ituaiga lagolago o le fausia lea mai se fuafuaga ua uma ona iai ua ta'ua o le Financial Aid Outreach and Completion Pilot Program . Na faia le polokalame i le 2022 ma ua fa'atinoina i ni itulagi fa'ata'ita'i se lua. O fa'amaumauga i luga o le polokalame fa'ata'ita'i i le taimi nei o lo'o fa'aalia ai lona folafolaga:
I itulagi pailate e lua, o fua faatatau o tamaiti aʻoga e faʻamaeʻaina talosaga fesoasoani tau tupe na faʻateleina ma sili atu nai lo le averesi a le setete atoa i le va o le 2022 ma le 2023.
E faavae i luga o lena faʻamaumauga, ua matou faʻataʻitaʻia pe o le a le iʻuga pe a fai o na faiga e faʻaauau i se faʻalauteleina i le setete atoa:
E silia ma le 3,200 tamaiti aʻoga faʻamaeʻaina se talosaga fesoasoani tau tupe.
Toeitiiti atoa le 3,000 tamaiti aʻoga fou e lesitala saʻo i kolisi.
E silia ma le $13.5 miliona tala i tupe fou a le feterale Pell Grant i taga a matou tamaiti aoga, ma o loʻo matou tuʻuina atu nei i luga o le laulau i DC.
O le a tatala se faamalama o faiga faavae?
Matou te manatu o loʻo i ai se mataupu faʻamalosi mo lenei talosaga e teu faʻafaigaluega i avanoa aʻoga aʻoga i le setete atoa. O le faʻamalama o faiga faʻavae e foliga mai ua taʻe, ma o loʻo matou taumafai e tatala e ala i le faʻafesoʻotaʻi o le faʻafitauli i le faiga faʻavae ma samala i le fale le finauga lenei:
O loʻo i ai se faʻafitauli moni i le lautele e uiga i le fesoasoani i tagata e maua ni galuega e maua ai totogi lelei. O le tala fiafia, i le atunuʻu atoa ma lo tatou setete, o loʻo soifua maloloina le maketi o galuega ma le tamaoaiga lautele. O se suʻesuʻega talu ai nei mai le Washington Roundtable o loʻo faʻamaumauina ai le auala e faʻamoemoeina ai le faʻatupulaʻia o galuega i le va o le taimi nei ma le 2032.
Ae, o le tele o galuega e sili ona totogi ma o le a iu ai ina fesoasoani i se tasi ia mautu tau tamaoaiga e manaʻomia ai aʻoaʻoga ma toleniga pe a uma le aʻoga maualuga, o lona uiga o se tikeri e 2-tausaga pe 4-tausaga. Ma talu mai le 2019, ua faʻaitiitia le aofaʻi o tagata o loʻo tulituliloaina se tikeri e 2-tausaga pe 4-tausaga i le atunuʻu ma i Uosigitone.
O loʻo faʻaopoopo i luga o lenei mea ni suʻesuʻega ma ni faʻataʻitaʻiga faʻatuatuaina e faʻaalia ai e mananaʻo tagata talavou e faʻaauau a latou aʻoaʻoga pe a uma le aʻoga maualuga.
E leai se mea e tasi e faʻamatalaina ai lenei va i le va o manaʻoga o tamaiti aoga ma le aofaʻi moni o le lesitalaina o kolisi. Mo nisi e fa'atatau i tau po'o atugaluga e uiga i le toe fa'afo'i mai o tupe fa'afaigaluega. Mo isi o se lagona misi o le auai i aoga maualuluga. Ona i ai lea o le mea moni o le tele o tamaiti aoga maualuga e le o mautinoa po o le a le matata latou te mananao e tulituliloa, ma e taofia ai i latou mai le tuuto atu i le kolisi.
Ona o nei fa'alavelave e matuā eseese ma e fa'atatau i tulaga, e mana'omia ai se faiga fa'avae e tu'uina atu ai le lagolago fa'apitoa i tamaiti a'oga. Ma o le ituaiga sili ona lelei o le lagolago fa'apitoa o se tagata matua e iai le tomai ma le fa'atuatuaina o lona fa'amoemoe e fesoasoani i se tamaititi a'oga e faia mea e pei o le fa'aalia o ana sini ma fa'amoemoega; fa'ailoa se polokalame fa'alea'oa'oga po'o se a'oa'oga e feso'ota'i ma na sini; ona fa'atautaia lea o le faiga e lesitala ai ma totogi ai lena polokalame.
O lo'o fa'ailoa mai e le Polokalame Fa'ata'ita'i Fesoasoani ma Fa'amae'aina o lo'o iai nei le tele o folafolaga, ma o lo'o ofoina atu ai se ta'avale e fausia ai se ta'iala tu'ufa'atasia i le setete atoa mo le fautuaina o tamaiti a'oga i a'oa'oga ma a'oa'oga fa'auma.
O malosiaga faapolokiki mo le 2025 o le fesuiaʻiga autu lea pe tatala pe leai se avanoa mo lenei manatu. E toatele faipule i le Maota o Sui ma le Senate e lagolagoina le faiga faavae o aoga maualuluga, ae e leʻi avea ma mataupu faavae sili ona maualuga e pei o se mea e pei o le faiga faavae o suiga o le tau. O le siitia o lenei mataupu i luga o le lisi o faamuamua faapolokiki e taua tele aua e masani ona tauivi faipule ma feeseeseaiga faigata pe o fea e faaalu ai a latou tupe faavae, ma o le siosiomaga o le paketi o le a sili atu ona faigata nai lo tausaga ua mavae.
O le mea faigata tele lea a'o tatou ulufale atu aloaia i le vaitau sauniuni o le fono faitulafono a'o le'i amataina le aso 13 o Ianuari, 2025. Mo se fesoasoani e sauniuni ai mo le sauniga e mafai ona e faitau i la matou fa'avae atoa o faiga fa'avae , lesitala i la matou nusipepa o faiga fa'avae , ma siaki la matou itulau uepi e maua ai mea fou e uiga i la matou galuega.


